عرضه اولیه
تیم بحث آراد | 1398.11.23

عرضه اولیه یا IEO چیست

عرضه اولیه صرافی یا IEO ها به هر چیزی از جمله دومین نسخه عرضه اولیه سکه یا ICO 2.0 تا یک اپ جدید گفته می شود. در نیمه نخست سال 2019، آنها جنبشی در میان افراد فعال در رمزارزها بوجود آوردند.

مقدمه:

قبل از شناخت عرضه اولیه صرافی باید با اطلاعاتی در مورد مفاهیم تاریخی مرتبط با آن، بویژه برای اشخاضی که با صنعت رمزارزها آشنایی ندارند، فرآهم کنیم. این درس تاریخی شامل مروری گذرا بر ICO، عرضه اولیه سکه، خواهد بود.

عرضه اولیه :

عدم توافق در مورد عرضه اولیه اولیه مطرح است، اما J.R. Willett، مؤسس Mastercoin (که از روش عرضه اولیه استفاده کرد)، به عنوان مخترع عرضه اولیه شناخته می شود. وی اطلاعات مرتبط با عرضه اولیه را در دومین وایت پیپیر بیت کوین توضیح داد که در 6 ژانویه 2012 منتشر شد. فرمت عرضه اولیه از آن پس تغییری چندانی نکرده است:

  1. مؤسس یا تیم یک واحد قابل اطمینان مثل یک شرکت برای مدیریت عرضه اولیه تنظیم می کند.
  2. واحد مورد اطمینان یک بیت کوین، اتریوم یا آدرس رمزارز دیگر منتشر می کند که هر شخصی که می خواهد در عرضه اولیه مشارکت کند می تواند رمزارز را به آنجا بفرستد.
  3. واحد مورد اطمینان نرخ مبادلاتی را برای توکن های جدید و یا سکه هایی که برای عرضه اولیه منتشر خواهند شد منتشر می کند.
  4. واحد مورد اطمینان تاریخ اتمام عرضه اولیه را منتشر می کند.
  5. هر شخصی که رمزارز را به آدرس منتشر شده در مرحله 2 قبل از ددلاین که در مرحله 4 ارائه می شود بفرستد تعدادی سکه یا توکن جدید براساس مرحله سوم دریافت می کند.

روش بالا برای بسیاری از عرضه اولیه های بعدی، شامل عرضه اولیه اتریوم، که در 22 جولای 2014 اتفاق افتاد است عملکرد قابل قبولی داشت. اگرچه، تا قبل از انتشار استاندارد توکن ERC-20 اتریوم در 22 نوامبر 2015، عرضه اولیه به موفقیت چندانی دست نیافته بود.

به این دلیل که، بخاطر وجود ERC-20، برای پروژه ها این امکان بوجود آمد که نه تنها به سادگی توکن منتشر کنند بلکه بتوانند آن را با استفاده از قراردادهای هوشمند اتوماتیک کنند و مهم تر از همه توکن ها قابلیت ذخیره در کیف پول ERC-20 را بدست آوردند. در هر حال پروژه ها می توانستند عرضه اولیه ارائه کنند تا به اتوماتیک کردن کلیه گام های ذکر شده فوق و همچنین افزایش مخاطبین بپردازند، اساساً هر شخصی که دارای کیف پولی که از توکن ERC-20 پشتیبانی می کند باشد می تواند در عرضه اولیه مشارکت کند.

قبل از ارائه توکن ERC-20، کل پول جمع آوری شده در عرضه اولیه بین 2014 و 2015 تقریباً در حدود 22 میلیون دلار بود. در سال 2016، این مقدار به 90 میلیون دلار رسید. اما همانطور که جدول زیر نشان می دهد، سال 2017 سالی بود که عرضه اولیه 6.2 بیلیون دلار جمع کرد. در سال 2018، در مجموع 7.8 بیلیون دلار از این طریق جمع آوری شد. پول زیادی از طریق عرضه اولیه بدست آمد که می توان گفت یک صنعت حمایتی شکل گرفت. اما این روند طبق قونین فیزیک، چیزی که همواره صعودی باشد در نهایت نزول پیدا می کند، در نهایت روند نزولی پیدا کرد.

عرضه اولیه

اگرچه، اگر به صورت سال به سال بررسی کنیم، سال 2018 پربارترین سال برای عرضه اولیه محسوب می شود. اگر به صورت ماه به ماه بررسی کنیم، می توان گفت سال 2018 سال خوبی برای عرضه اولیه نبوده است. با بالاترین میزان یعنی 1.5 بیلیون دلار در ژانویه، نمودار زیر نشان دهنده روندی است که سقوط دسامبر را پیش بینی می کرد، که دقیقاً این پیش بینی درست از آب درآمد. چیزی که شرایط را بحرانی تر کرد این بود که، معلوم شد بسیاری از پروژه ها وارد “مبادله توکن بین پروژه ” شده اند، که یک استارتاپ پول جمع می کند و توکن خود را با پروژه دیگر عوض می کند و  هر دو ادعای ارزش توکن براساس قیمت بسته شدن عرضه اولیه یکدیگر را می کنند. در نهایت، عرضه اولیه از روزهای طلائی خود در اواخر سال 2018 فاصله گرفت.

عرضه اولیه صرافی

تئوری های مختلفی وجود دارد که معتقد هستند عرضه اولیه به همان سرعتی که بوجود آمد به همان سرعت از بین خواهد رفت. می توان گفت، دو فاکتور در این ماجرا دخالت دارد: اول، جمع آوری سرمایه بسیاری از پروژه ها خیلی خوب نبود؛ دوم، تئوری پشت عرضه اولیه به عنوان یک سرمایه گذاری مفهوم خود را از دست داد، یعنی انگیزه برای استارتاپ ها و سرمایه گذاران کاملاً از بین رفت و برنده واقعی سرمایه گذارانی بودند که به طریقی اقدام به دستکاری بازار می کردند. بنابراین، شکست عرضه اولیه دور از ذهن نبود، از آنجائیکه مشکلات این سیستم توسط بلاگرها و روزنامه نگاران مستقل نیز قبلاً پیش بینی شده بود که شامل موارد زیر می شود:

  • The American ICO is Dead by Preston Byrne (March 7, 2018)
  • ICObench Warmer by Tokenicide! (April 24, 2018)
  • This Is How Easy It Is to Buy ICO Ratings — An Investigation by Markus Hartmann (Jun 14, 2018)
  • We Asked Crypto News Outlets If They’d Take Money to Cover a Project. More Than Half Said Yes by Corin Faife (October 25, 2018).

همچنین رسانه ها نیز به نوبه خود هشدارهای لازم را دادند:

  • Buyer Beware: Hundreds of Bitcoin Wannabes Show Hallmarks of Fraud by Shane Shifflett (May 17, 2018).

تأثیری بر صرافی ها:

شایعاتی بر علیه عرضه اولیه پدید آمد و صرافی های بزرگ بیش از 1,000,000 دلار را برای لیست کردن یک توکن که از طریق عرضه اولیه فروخته شده بود دریافت می کردند. با نزدیک شدن تعداد عرضه اولیه های بیشتر به میزان هدف و کاهش میزان جمع آوری شده، سرمایه در دسترس برای لیست کردن توکن ها نیز نزول کرد، یعنی توکن های کمتری می توانستند لیست شوند. برای مثال، نمودار زیر مقدار جمع شده از عرضه اولیه (میله سبز) روی توکن های جدید لیست شده در یکی از صرافی های محبوب در سال 2018 را نشان می دهد که به طور واضح تحت تأثیر قرار گرفته است. اگرچه، نمی توان این رابطه را رابطه مستقیم دانست، اما می توان ارتباط بین آنها را به طور واضح دید. در سپتامبر 2018، صرافی مذکور هیچ توکن جدیدی لیست نکرد. کاهش ناگهانی از چندین میلیون دلار در ماه به صفر یک هشدار محسوب می شود و برای صرافی ها انگیزه لازم برای یافتن جایگزین را افزایش داد.

عرضه اولیه

IEO:

حذف هزینه لیست کردن توکن توسط صرافی ها، تنها راهکاری به نظر می آمد که راهی برای افزایش درآمد محسوب می شد. در واقع IEO برای این هدف گزینه مناسبی بود.

تاریخچه IEOها:

دو مورد از اولین IEO ها شامل GIFTO و Bread می باشد، که هر دو در نوامبر 2018 در بایننس ارائه شدند. بنابراین شکی نیست بایننس بستر مناسبی برای رواج آن ایجاد کرد.

عرضه اولیه چیست؟

با توجه به تعریف قبلی عرضه اولیه، اولین گام ایجاد یک واحد مورد اطمینان است. در مورد عرضه اولیه ها، واحدهای مورد اطمینان شرکت ها و یا واحدهای قانونی (یعنی استارتاپ ها) هستند که تیم مؤسس برای اجرای عرضه اولیه ایجاد کرده است. در مورد IEO ها، واحد مورد اطمینان یک صرافی رمزارز است. این تنها تفاوت شاخص بین این دو است. در این بین یک سؤال پیش می آید که دلیل این سطح از محبوبیت چیست؟ پاسخ این است که میزبانی یک صرافی منجر شده IEOها مزیت هایی داشته باشند که ICO ها فاقد آن هستند:

مزیت های IEO :

  • توکن ها به سرعت قابل معامله هستند

مطالعات اخیر نشان می دهند که کمتر از 10% از ICO ها وارد لیست صرافی می شوند. از آنجائیکه این مورد انگیزه اصلی اغلب سرمایه گذاران برای مشارکت در ICO ها است، قابل فهم است که این یک نتیجه دلسرد کننده برای آنها خواهد بود. IEOها این مشکل را رفع کرده اند. راهکار IEO این است که بلافاصله پس از اتمام فروش توکن، توکن ها در صرافی میزبان قابل معامله خواهند بود. این یعنی نقدشوندگی مورد نیاز که ICOها نتوانسته اند برای سرمایه گذاران فراهم کنند توسط IEO ها فرآهم شده اند.

  • پروژه هایی که توسط یک صرافی میزبانی می شود قانونی تر هستند

با نادیده گرفتن اسکم ها که در زمان اوج حضور ICO ها بسیار رایج بود، یکی از بزرگترین مسائل مربوط به ICO ها این حقیقت است که تعداد بسیار کمی از آنها یک بیزینس معتبر محسوب می شوند. دلیل این امر این است که صرافی ها از لیست کردن پروژه هایی که کیفیت پائینی دارند پرهیز می کنند.

  • نویز کمتر:

سومین و آخرین مزیت IEO در مقایسه با ICO این حقیقت است که برخلاف زمان طلائی ICO، که هر شخصی در حال ارائه ICO بود، در حال حاضر IEO ها هنوز از نظر تعداد محدود هستند. بنابراین، اگر یک پروژه شانس لیست شدن در یک صرافی معتبر را داشته باشد، از بقیه جلوتر خواهد بود و اعتباری بدست خواهد آورد که بدست آوردن آن ساده نخواهد بود.

نقدهای عرضه اولیه :

همانطور که قبلاً بیان شد، این حقیقت که طرف مورد اطمینان یک IEO به جای یک شرکت تازه وارد که تا یک هفته پیش هم وجود نداشته است یک صرافی است، یک تفاوت مهم در IEO ها است. اگرچه، برخلاف محبوبیت اخیر، در مورد IEO ها نقدهای بسیاری وجود دارد، که شامل موارد زیر می شود:

IEO ها برای صرافی ها سودمند است:

در مورد این حقیقت که IEO ها توسط صرافی ها ایجاد شده اند و بنابراین، IEO ها قطعاً برای صرافی ها مفید هستند. همچنین، دریافت هزینه بالا برای قرار گرفتن در لیست صرافی یکی دیگر از منافع IEO ها برای صرافی ها است. ناشر قبل از قرارداد شرایط از پیش تعیین شده که دارای مفاد زیر است خواهد دید:

  • هزینه بیش از 200,000 دلار
  • درصدی بزرگی از درآمد کسب شده از IEO توسط صرافی بلاک می شود
  • قیمت توکن باید بالای قیمتی که در آن ارائه شده است حداقل برای یک ماه بماند
  • توکن باید بیش از 1 میلیون دلار از حجم روزانه در صرافی را به خود اختصاص دهد در غیر اینصورت صرافی توکن را از لیست حذف می کند و تمام مبالغ بلوکه شده را برمی دارد.

احتمال اینکه IEO ها از قوانین اوراق بهادار آمریکا عبور کند از ICO ها بیش تر است:

در 13 می 2019، مشاور اوراق بهادار و کمیسیون دارایی های دیجیتالی، Valerie Szczepanik، به صرافی ها هشدار داد که دریافت هزینه به منظور در لیست قرار دادن توکن های IEO، صرافی ها را مشمول قوانین کارگزاری می کند. در نتیجه، اگر IEO در فروش اوراق بهادار مشارکت کند و انتشار دهنده توکن یا هر یک از خریداران از آمریکا باشند و مشکل قانونی در آمریکا داشته باشند، صرافی از قانون سرپیچی کرده است.

در یک نگاه، مشکلاتی که صرافی و انتشار دهندگان توکن در مورد ICO دارند با IEO فرقی ندارد، زیرا سؤال نهائی این است که آیا IEO شامل خرید یا فروش اوراق بهادار است. اگرچه، یکی از فاکتورهایی که توسط SEC در تعیین این که چیزی اوراق بهادار است این است که آیا در خرید آن امیدی به کسب سود از طریق مشارکت در توزیع یا روش های دیگر مثل فروش در سود در یک بازار ثانویه وجود دارد یا نه. اگر منافع IEO ها را مرور کنید خواهید دانست که یکی از مهم ترین این موارد این است که بلافاصله پس از اتمام فروش توکن، توکن ها آماده معامله در بازار ثانویه هستند، که دقیقاً همان چیزی است که سرمایه گذاران انتظار دارند. در نتیجه، IEO ها نسبت به ICOها دارای پتانسیل فروش اوراق بیشتری هستند. به این دلیل که آنها سهمی از بیزینس را ندارند اهمیت به فروش توکن حتی اگر منجر به ایجاد صدمه به بیزینس شود برای آنها اهمیتی ندارد.  IEO ها نه تنها این مشکل را رفع نکردند بلکه به عبار دیگر IEO ایراد بنیادی در ICO ها را حتی به صورت برجسته تری دارا می باشند.

یکی از دلایل جذابیت ICO ها این است که مؤسسات نیازی به ارائه تضمین نخواهند داشت. چنین مشکلی در مورد IEOها نیز وجود دارد (حداقل تا جائیکه بررسی شده است). دلیل اینکه چنین موضوعی منجر به ایجاد مشکل می شود این است که بدون داشتن سهام، سرمایه گذاران اهمیتی به بیزینس نمی دهند و انگیزه ای برای پرهیز از فروش توکن ها زیر قیمت ندارد، زیرا آنها هیچ سهمی در آن ندارند. به این فرآیند ” misaligned incentives ” گفته می شود.

IEO ها نه تنها نتوانسته اند این مشکل را رفع کنند، بلکه با بیان این موضوع که توکن تنها مسئله مهم می باشد به پررنگتر کردن این مشکل دامن زده اند.

آیا سرمایه گذاری در IEO ها به صرفه است؟

نمی توان گفت که آیا سرمایه گذاری در IEOها به صرفه است یا نه. اما چیزی که می توان گفت این است که یک IEO در واقع یک روش جمع آوری سرمایه است، تصمیم گیری در مورد سرمایه گذاری در IEOها مثل تصمیم گیری در مورد این است که آیا سرمایه گذاری در اوراق بهادار خوب است یا نه. در نهایت همه چیز بستگی به شرکتی که اوراق را منتشر می کند دارد. اگر تصمیم خود برای سرمایه گذاری در IEO را گرفته اید، در مورد آن تحقیقات لازم را انجام دهید. در انتها، هرگز مقداری بیش از آنچه که توان از دست دادن آن را دارید سرمایه گذاری نکنید.