مروری بر دنیای بلاکچین و ارزهای رمزنگاری شده – قسمت اول

در این مقاله به بررسی سیستماتیک بخش های کلیدی صنعت ارزهای رمزنگاری شده می پردازم. این مقاله را در چندین بخش مجزا به مخاطبان ارائه خواهم داد.

بیتکوین، آلتکوین و نوآوری

بیتکوین در ژانویه سال ۲۰۰۹ (معادل با دی ماه سال ۱۳۸۷) شروع به کار کرد. بیتکوین اولین  (cryptocurrency) غیرمتمرکز بود. دومین دیجی ارز، دو سال پس از ظهور بیتکوین یعنی در آوریل ۲۰۱۱ با نام Namecoin پدید آمد. امروزه صدها دیجی ارز با ارزش های بازاری مختلف وجود دارند که در حال داد و ستد شدن (trade)  هستند. هزاران دیجی ارز دیگر نیز وجود داشتند که زمانی مورد استفاده قرار می گرفتند و امروزه دیگر استفاده نمیشوند.

یکی از وجوه مشترک در سیستم تمام این دیجی ارزها دفترکل عمومی بلاکچین است که بین تمام مشارکت کنندگان شبکه به اشتراک گذاشته می شود. نقطه مشترک دیگر نیز استفاده هر سیستم از توکن های محلی خود است که از آن ها بعنوان راهی برای ایجاد انگیزه در مشارکت کنندگان جهت به اجرا درآوردن شبکه در نبودِ یک قدرت و مدیریت مرکزی است. البته بین برخی از دیجی ارزها و با توجه به میزان نوع نوآوری در آن ها، تفاوت هایی وجود دارد.

اکثر دیجی ارزها بطور گسترده مشتق هایی از بیتکوین و یا برخی دیجی ارزهای دیگر هستند که تنها مقادیر و ویژگی پارامترهای مختلفی در آن ها تغییر کرده است (مثل زمان بلاک، عرضه ارز و طرح انتشار ارز). در این نوع دیجی ارزها نوآوری های بسیار کمی وجود دارد و معمولا از آن ها با نام “آلتکوین” یاد می شود. بعنوان مثال می توان به آلتکوین هایی مثل Dogecoin (دُجکوین) و نِیم کوین (Namecoin) اشاره کرد.

در مقابل، تعدادی از دیجی ارزها پدید آمدند که همزمان با استفاده از برخی مفاهیم بیتکوین، یک سری ویژگی های جدید و خلاقانه ارائه کردند که باعث تفاوت اساسی آن ها با بیتکوین می شد. این ویژگی ها می تواند شامل مکانیزم های توافق جمعی جدید (مثلا proof-of-stake) و یا پلتفرم های محاسباتی غیرمتمرکز با امکان ایجاد “قراردادهای هوشمند” باشد که کاربردهای متنوع و غیر پولی را ممکن می سازد. این دیجی ارزها و نوآوری های بلاکچینی را می توان به دو دسته تقسیم کرد: یکی سیستم های بلاکچینی جدید که بلاکچین مخصوص خود را دارند (مثل Ethereum،  Zchash، Peercoin) و دیگری سایر دیجی ارزها و dApp هایی که در لایه های ساخته شده بر روی سیستم های بلاکچینی موجود کار می کنند (مثل Counterparty یا Augur).

(♦بیشتر بدانید: قرارداد هوشمند چیست؟)

ترکیب ارزش بازار تمام دیجی ارزها از اوایل سال ۲۰۱۶ بیش از سه برابر رشد کرده و به ۲۷میلیارد دلار در آوریل ۲۰۱۷ رسیده است. سهم نسبتا کم اما نه ناچیزی هم به آلتکوین ها اختصاص دارد و می توان گفت که سهم در حال رشد نیز به دیجی ارزهای نوآورانه تعلق می گیرد.

(توکن یا همان سهام هر شرکتی دارای قیمت مشخصی است، اگر قیمت لحظه ای هر سهم یک شرکت را در تعداد سهام موجود در بازار آن شرکت ضرب کنیم, ارزش بازار آن شرکت یا همان Market Capitalization به دست می آید.)

بعد از بیتکوین، کوین های زیر دارای با ارزش ترین سهام در بازار هستند:

Ethereum (اتریوم)

اتریوم یک پلتفرم محاسباتی غیر متمرکز است که ویژگی های کامل تورینگی زبان برنامه نویسی خود را دارد. بلاکچین اتریوم، اسکریپت یا قراردادهایی که توسط هر گره (Node) مشارکت کننده اجرا می شود را ثبت می کند. این قراردادها از طریق پرداخت هایی توسط دیجی ارز محلی آن یعنی Ether فعال هستند. اتریوم که بصورت رسمی در سال ۲۰۱۵ معرفی شد توانسته توجه بسیاری از موسسات، برنامه نویسان و توسعه دهندگان را به خود جلب کند. توکن محلی شبکه اتریوم که Ether نام دارد که با نام اختصاری ETH شناخته می شود.

( یک کامپیوتر اگر بتواند هر مساله ای که ماشین تورینگ حل می کند را حل کند، یک تورینگ کامل است. زمانی که اصطلاح “تورینگ کامل” برای یک زبان برنامه نویسی بکار می رود بدین معناست که می تواند بطور کامل از توانایی های یک کامپیوتر تورینگ کامل استفاده کند.)

Dash (دش)

این دیجی ارز که تمرکزش بر حریم خصوصی است در اوایل سال ۲۰۱۴ وارد بازار شد و از ابتدای سال ۲۰۱۷ ارزش آن در بازار افزایش یافته است. برخلاف بسیاری از دیجی ارزهای دیگر، در این سیستم پاداش بلاک بطور مساوی بین استخراج کنندگان و “مستر نودها” تقسیم می شود و ۱۰درصد از آن نیز به “خزانه” جهت تامین هزینه های توسعه، پروژه ها و بازاریابی اختصاص داده می شود.

Monero (مونرو)

یک کوین که هدف آن ارائه پول دیجیتالی ناشناس با استفاده از امضاهای حلقه ای، تراکنش های محرمانه و آدرس های مبهم است تا بتواند از طریق آن ها مبدا و مقدار تراکنش و همچنین مقصد پول جابجا شده را مخفی کند. این دیجی ارز که با نام اختصاری XMR شناخته می شود در سال ۲۰۱۴ وارد بازار شد و در سال ۲۰۱۶ شاهد افزایش ارزش قابل توجهی در بازار بود.

Ripple (ریپل)

تنها دیجی ارز در این لیست که بلاکچین ندارد اما در عوض از یک “دفترکل توافق جمعی جهانی” استفاده می کند. پروتکل ریپل توسط موسسه هایی نظیر بانک های بزرگ و کسب و کارهای خدمات مالی استفاده می شود. یکی از کاربردهای توکن محلی آن، XRP، اجرای نقش پل ارتباطی بین ارزهای مختلف ملی است که به ندرت داد و ستد می شوند؛ همچنین از حمله های اسپم جلوگیری می کند.

LITECOIN (لایتکوین)

لایتکوین در سال ۲۰۱۱ ارائه شد و اگر بیتکوین را طلا در نظر بگیریم، لایتکوین با توجه به تعداد کوین (LTC) های خود بعنوان نقره تعبیر می شود. تعداد کل موجودی LTC برابر با ۸۴میلیون است. لایتکوین مفاهیم اصلی را از بیتکوین گرفته اما چند پارامتر کلیدی را تغییر داده است (برای مثال الگوریتم استخراج آن بر پایه Scrypt است در حالی که بیتکوین از الگوریتم SHA-256 استفاده می کند).

اگرچه بیتکوین از نظر ارزش بازار بعنوان دیجی ارز غالب شناخته می شود، دیجی ارزهای دیگر بطور فزاینده ای در حال شکستن ارزش بازار غالب بیتکوین در طول تاریخ هستند. در اسفند ۱۳۹۳ (معادل با مارس ۲۰۱۵) ارزش بازار بیتکوین ۸۶% از بازار کلی دیجی ارزها بود اما در اسفند ۱۳۹۴ (معادل با مارس ۲۰۱۷) به ۷۲% کاهش پیدا کرد. ETH خود را به جایگاه دوم از بزرگترین دیجی ارزها رسانده است. بخش “سایر” که نمایانگر سایر دیجی ارزهاست توانسته سهم خود از ارزش کلی بازار دیجی ارزها را از ۳% در سال ۲۰۱۵ به ۶% در سال ۲۰۱۷ برساند.

 

دیجی ارزهای Dash و XMR (مونرو) به شدت محبوب شده اند و در حال حاضر جمعا ۴% از ارزش بازار دیجی ارزها را به خود اختصاص داده اند.

تصویر زیر به وضوح رشد دش و مونرو را از لحاظ قیمتی در چند ماه اخیر نشان می دهد. قیمت مونرو در تابستان ۲۰۱۶ به شدت افزایش داشته و قیمت دش نیز بصورت نمایی از دسامبر ۲۰۱۶ رشد کرده. اتر نیز پس از یک سری حملات به اکوسیستم اتریوم که با هک DAO در ژوئن ۲۰۱۶ شروع شد، توانسته قیمت خود را بازیابد و آن را از دسامبر ۲۰۱۶ که کمتر از ۷دلار بوده حدود ۸ برابر افزایش دهد.

(متغیر price multiplier نشان دهنده سیر تکاملی هر دیجی ارز از ابتدای ژوئن ۲۰۱۶ است. مقدار بالای ۱ به معنای این است که قیمت نسبت به این فاکتور افزایش یافته و اگر این مقدار زیر ۱ باشد به معنی این است که قیمت در این بازه زمانی کاهش یافته است)

با توجه به جدول زیر، با مقایسه میانگین تراکنش های روزانه هر دیجی ارز مشخص می شود که بیتکوین گسترده ترین دیجی ارز است و اتریوم در جایگاه دوم قرار دارد. سایر دیجی ارزها تراکنش های بسیار کمتری را در مقایسه با این دو دارند. هرچند با نگاهی به جدول زیر میتوان افزایش نرخ تراکنش های دیجی ارزها را از بخش چهارم (سه ماهه چهارم) سال ۲۰۱۶ مشاهده کرد. حجم تراکنش های مونرو و دش نسبت به بقیه با سرعت بیشتری رشد کرده است.

اگر تغییرات قیمت و تراکنش های روی زنجیره نشان دهنده محبوبیت یک سیستم دیجی ارزی باشد، می توان استنباط کرد که دش، مونرو و اتریوم در ماه های اخیر بزرگترین افزایش را در کسب محبوبیت بین کاربران داشته اند.

با وجود این افزایش ها، بیتکوین همچنان به وضوح هم از لحاظ ارزش بازار و هم میزان استفاده، سردمدار است. بیتکوین همچنین دیجی ارزی است که توسط اکثریت کیف پول ها، صرافی ها و ارائه کنندگان خدمات پرداخت حمایت می شود. در نتیجه در این مقاله بیشتر بر روی بیتکوین تمرکز خواهیم داشت، هرچند که سعی می کنیم در صورت نیاز و وجود اطلاعات کافی، سایر دیجی ارزها را نیز در نظر بگیریم.

چهار صنعت کلیدی دیجی ارزها و کاربردهای اولیه آن ها به شرح زیر هستند:

  • صرافی ها: خرید، فروش و دادوستد دیجی ارزها
  • کیف پول ها: محل ذخیره سازی دیجی ارزها
  • پرداخت ها: تسهیل پرداخت های دیجی ارزی
  • استخراج: محافظت از بلاکچین به وسیله محاسبه مقدار زیادی هش و یافتن بلاک صحیح که به بلاکچین اضافه شود.

در ادامه مقاله به صنعت دیجی ارز خواهم پرداخت.



دیدگاه هایی که در این مقاله ارائه شده اند، متعلق به نویسنده می باشند و لزوماً مربوط به Coiniran نمی باشد و نباید به آن نسبت داده شود.



Image via tctechcrunch

7 Comments

  1. خیلی ممنون بابت اطلاعات مفیدتون
    با توجه به نمودار مونرو بهترین ارز دیجیتالی از نظر رشد قیمت است.
    آیا روند رشد مونرو باقی خواهد ماند؟
    یا همان طلای دیجیتالی(بیت کوین) بهترین گزینه است؟

    1. درود بر شما،
      طبق قوانین “کوین ایران” ما از اعلام و یا پیش بینی قیمت بازار معذوریم. اما به لحاظ فنی مونرو از تکنولوژی خوبی بهرمند است و ظاهرا تیم بسیار خوب و متعهدی دارد.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *