بیت کوین واقعاً قابل استفاده است، اما نه آنطور که شما فکر میکنید.

آشنایی با بلاکچین, تکنولوژى نهفته در بیتکوین ما را به راهى هدایت میکند که در آن امنیت و غیر متمرکز بودن اطلاعات به آسانى قابل دست یابی است.

حتما بخاطر داریدکه در اوایل دهه نود میلادى پس از شکستن دیوار برلین دنیا در حال تغییر و شکل گیرى مجدد بود و مردم دنیا به هزاره جدید که در راه بود چشم دوخته بودند. در همین ایام تکنولوژى جدیدى هم در حال ظهور بود، اینترنت.

در ابتدا مردم نمیدانستند که با اینترنت چه کارهایى را میتوان انجام داد و کسانى که بدنبال استفاده از آن بودند با واژه ها و برنامه هاى جدیدى مواجه میشدند مانندپروتکل زمان شبکه،مجموعه پروتکل اینترنت،قرارداد هدایت انتقالو دیگر توضیحات جدید درباره این تکنولوژى. در آن زمان هچ کسى پیشبینى نمى کرد که اینترنت در عرض ٢٠ سال نقش حیاتى را در زندگى بشر ایفا کند.

امروزه باگذشت سالها میبینیم که اینترنت بخش جدایى ناپذیر زندگى مردم دنیا شده است. فیسبوک، تلگرام، وایبر، شبکه هاى تلوزیونى اینترنتى، بانکها، کنترل ترافیک شهر، بخش آموزش، فروشگاههاى آنلاین و هزاران هزار استفاده اى که از اینترنت میشود. و جالب اینجاست که اکثر کاربران اینترنت هنوز هم این پروتکلها را نمیشناسند.

با این مقدمه در زمان به جلو حرکت میکنیم،

در سال ٢٠٠٨ در جریان بحران مالى نظام سرمایه دارى، بسیارى از موسسات مالى و بانکى در سراسر جهان اعلام ورشکستگى کردند و بسیارى از مردم درنقاط مختلف دنیا اموال و دارایى خود را از دست دادند که باعث سلب اعتماد مردم از موسسات مالى و بانکى شد. در همان ایام یک ایده جذاب و در ظاهر زودگذر مطرح شد. در تاریخ ١٠ آبان یک رمزنگار ناشناس که خود را ساتوشى ناکاماتو نامید، طرحى را ارائه کرد که خودش آنرا این گونه توضیح میدهد: “یک سیستم پولى الکترونیکى جدید که کاملاهمتا به همتااست و نیاز به شخص ثالث ندارد“. آقاى ساتوشى این پول جدید را بیتکوین نامید.

از آن زمان به بعد مردم دنیا به سه دسته تقسیم شدند. ١کسانى که فکر میکنند بیتکوین یک طرح کلاهبردارى و اسکم است. ٢کسانى که فکر میکنند این تکنولوژى براى چندین دهه همچنان شگفتى خلق خواهد کرد. ٣و اما دسته سوم که کم هم نیستند را افرادى تشکیل میدهند که شناختى از بیتکوین ندارند و فقط هر از گاهى از برنامه هاى تلوزیونى در مورد آن شنیده اند.

من خود به دسته دوم تعلق دارم و درک میکنم که چرا دیگران بیتکوین را متفاوت نگاه میکنند.

دسته اول، افرادى که باور دارند این یک طرح اسکم و کلاهبردارى است. این افراد دلایلى مانند: نبودن یک سازمان مرکزى براى نظارت، نداشتن پشتوانه دولتى، نوسانات بسیار شدید بازار (ارزش بیتکوین تا بالاى ١٠٠٠دلار هم صعود داشته است. در حال حاضر ۵۶٠ دلار است)، سقوط اصرار آمیز یکى از صرافیهاى بزرگ ورا براى ادعاى خود مبنى بر اسکم بودن این طرح ذکر میکنند.

اگر این افراد نسبت به مسائل بالا شکى داشتند با اعلام سناتور آمریکایىراند پائولدر استفاده از بیتکوین در کمپین انتخاباتى خود، شم خود را به یقین تبدیل کرده و این طرح را دسیسه دولت آمریکا خواندند.

همچنین میتوان درک کرد که چرا عموم مردم درباره بیتکوین سردرگم هستند و شناخت آنرا راحت نمیدانند، این بخاطربلاکچیناست که اساس آن بر پایه نوعى رمزنگارى محرمانه است، چیزى شبیه به اسرار کتاب جادویى! که درک آن امکانپذیر نیست. این دسته از افراد فکر میکنند که بیتکوین یک چیز سیاه و جادویى است و بهتر است به سمتش نرویم و از آن دورى کنیم.

البته همه این نگاهها قابل درک میباشد اما این طرح نسبتاً جدید همچنان جاى تأمل دارد، چرا که تکنولوژى نهفته در دل ارزهاى دیجیتالى مثل بیتکوین، با متحول کردن زندگى ما در آغاز راهى است که همگان آنرا خواهند ستود. امروزه همانند دهه نود میلادى که اینترنت را با خود به ارمغان آورد، با ظهور یک تکنولوژى جدید مواجه هستیم، بلاکچین.

در اساس، بلاکچین یک روش رمزنگارى شده است که مشخص میکندمالکواقعىِ یکدارایىکیست یا چیست.

در این مورد مشخصبیتکوینرا میتواندارایىو همچنینشخص یا موسسهرامالکقلمداد کرد. بلاکچین پایگاه اطلاعاتى کاملا پویا است که بصورت دائمى در حال بروزرسانى میباشد و هر شخصى یا نهادى تنها اطلاعاتى را دارد که خودش مالک آن باشد.

در شبکه بلاکچین هر بلاک حاوى اطلاعات و یک سرى از معادلات ریاضى است و هر ١٠ دقیقه آپدیت میشود. هر کامپیوترى (دستگاه استخراج) که زودتر بتواند معادلات را حل کند میتواند کار ثبت و بروزرسانى  بلاک را انجام دهد و سایر کامپیوتر ها این ثبت را تایید میکنند و تلاش براى حل معادله و بروزرسانى بلاک بعدى را آغاز میکنند.

آشنایی با بلاکچین

هر تراکنش یک کد هش (Hash) 64کاراکتری تولید می‌کند. این کد با کد هش قبلی ترکیب می‌شود تا یک بلاک جدید ایجاد کند. هر بلاک با استفاده از بلاک‌های جدید، یک ترتیب خطی، زمانی و رشته کاراکترهای یک‌بارمصرف تولید می‌شود. به همین دلیل دست‌کاری و ایجاد اطلاعات نادرست و غیرقابل ردیابی، تقریباً غیرممکن است. آشنایی با بلاکچینبه کمک بلاکچین افراد میتوانند یکدارایى” (پول، سند ملک، اطلاعات دارویى، اطلاعات شخصى و…) را بصورت مستقیم و بدون نیاز به شخص ثالث به شخصى دیگر انتقال دهند. مثلا شما براى اینکه از حساب بانکى خود در بانکملتمقدارى پول را به حساب دوستتان در بانکپارسیانواریز کنید، نیاز به تایید و انجام عملیات انتقال توسط هر دو بانک دارید کهشخص ثالثنامیده میشود. دقت داشته باشید که هرکدام از این بانکها تمامى این تراکنشها را دردفتر کلخود ثبت میکنند.این روش علاوه بر زمان بر بودن حفظ امنیت اطلاعات شخصی را به مخاطره می اندازد. اما با استفاده از بلاکچین شما میتوانید این انتقال را بدون نیاز به شخص ثالث انجام دهید.

شما براى انتقال سند یک ملک به شخصی دیگر باید به دفترخانه رسمى مراجعه کنید و انتقال را در آنجا ثبت کنید و امیدوار باشید که این ثبت به درستی انجام شده باشد و دفترخانه در آینده انتقال را مردود اعلام نکند. اما با استفاده از بلاکچین شما میتوانید بدون نیاز به شخص ثالث(دفترخانه) کار انتقال را انجام دهید و با ثبت انتقال در بلاکچین مطمئن شوید که انتقال انجام شده و هیچگاه راهى براى مردود اعلام کردن آن وجود ندارد.

در دنیاى واقعى و غیر مجازى، ما منابع و پایگاههاى اطلاعاتى بیشمارى داریم مانند حسابهاى بانکى، ثبت اسناد ملکى، سوابق پزشکى و دارویى، اطلاعات سیم کارت و غیره که تمامى این اطلاعات توسط سازمانها یا نهادهای مرتبط ثبت شده اند. این یعنى همیشه خطر سوءاستفاده، کلاهبردارى و یا سرقت اطلاعات شخصى افراد وجود دارد. پس ما باید به این سازمانها و نهادها اعتماد کنیم و امیدوار باشیم آنچه که چندى پیش براى میلیونها مشترک ایرانسل اتفاق افتاد و اطلاعاتشان هک شد براى ما اتفاق نیافتد.

در مقابل، سیستم بلاکچین یک پایگاه اطلاعاتى عمومى میباشد که بصورت مداوم درحال بروزرسانى است، اما نه در یک مرکز مشخص بلکه توسط نرم افزارهایى که بر روى رایانه ها در سراسر دنیا در حال اجرا هستند. از آنجا که تک تک تغییر مالکیتها بر روى این شبکه ثبت میشود دیگر نیازى نیست که نگران سرقت اطلاعات خود از روى سرور یک موسسه یا نهاد باشید. بجاى اعتماد به یک شرکت یا موسسه مانند بانک، داروخانه یا هر سازمان دیگری، میتوانید به یک شبکه غیر متمرکز اعتماد کنید که در آن فقط شما مالک دارایى و اطلاعات خود هستید و دیگران در سراسر دنیا دارایى شما را   فقط بصورت یک کد رمزنگارى شده میبینند و تایید میکنند.

شاید این سوال برایتان پیش آید که چرا با وجود اینکه عنوان این مقاله بیتکوین بوده است ما در آن بیشتر به موضوع تکنولوژى بلاکچین پرادخته ایم؟

در ابتدا از بلاکچین براى ثبت انتقال بیتکوین و جلو گیرى از دوبار خرج کردن آن توسط یک شخص استفاده میشد. اما همزمان با محبوب شدن ارزهاى دیجیتالى، مردم متوجه شدند که تکنولوژى بلاکچین را میتوان در بخشهاى دیگرى که نیاز به اعتماد به شخص ثالث است استفاده کرد.همانطور که از اینترنت براى ارسال ایمیل یا پیام استفاده میشود، میتوان از تکنولوژى بلاکچین هم براى انتقال دارایى و اطلاعات بصورت نفر به نفر استفاده نمود بدون آنکه بتوان در آن تقلب کرد.

یکى از جالبترین موارد کابرد تکنولوژی بلاکچین استفاده دولت کشور هندوراس از آن براى انتقال اسناد زمین در این کشور است. هندوراس با استفاده از بلاکچین توانسته یکى از مسائل مهمی که کشورهاى درحال توسعه با آن دست به گریبان هستند را برطرف کند، زمین خوارى!

در سال گذشته موسسات مالى بزرگى در سراسر دنیا میلیاردها دلار در زمینه توسعه بلاکچین سرمایه گذارى کرده اند.

بسیارى از شرکتها اقدام به ارائه سرویسکیف پول دیجیتالى” (wallet services) کرده اند، مانند پلتفرم xapo که یک اپلیکیشن پرداخت بیتکوین است. شما میتوانید آنرا بر روى موبایل خود نصب کنید و به کمک این اپلیکیشن علاوه بر خرید و فروش بیتکوین، پرداخت پول خود در هنگام خرید کالا و خدمات را نیز انجام دهید.

مثال دیگر openbazaar است که یک پلتفرم خرید و فروش است و هر شخصى میتواند کالا یا خدمات خود را با ایجاد فروشگاه شخصى  بصورتهمتا به همتایعنى بدون واسطه بفروش برساند. در سایتهایى مانندآمازونیاای بِىاین شرکتها نقش واسط را ایفا میکنند و اطلاعات خریدار و فروشنده را بر روى سرورهاى خود ذخیره میکنند.

Ujomusic یک پلتفرم براى دوستداران موسیقى و هنرمندان است. دراین پلتفرم هنرمندان براى عرضه موزیک خود نیاز به واسط یا شرکتهاى پخش موزیک ندارند  ومیتوانند بصورت مستقیم آثارشان را به مخاطبان خود ارائه دهند و نیازى به پلتفرم هایى مانند اپل موزیک یا گوگل پِلِى نداشته باشند.

نمونه دیگر، طراحى یک برنامه به نام ascribe است. برنامه اى که به هنرمندان اجازه میدهد آثار هنرى دیجیتالى خود را ثبت کنند تا هیچ شخص حقیقى یا حقوقى دیگرى نتواند از آن سوء استفاده کند. زمانى که یک هنرمندکپى رایتاثر خود را به شخص دیگرى واگذار میکند(مثلا نقاشى دیجیتالى خود را میفروشد) این انتقال توسط شبکه بلاکچین تایید و ثبت میشود و این موضوع سرقت آثار هنرى را از بین میبرد.

ممکن است برای شما هم جالب باشد که بدانید دولت انگلستان از سال ٢٠١۴ با تخصیص بودجه اى کلان شروع به تحقیق و بررسى تکنولوژى بلاکچین براى استفاده در خدمات دولتى کرده است.

شاید هنوز زود است که پیشبینى کنیم چه بر سر آینده بیتکوین خواهد آمد.

پروژه بیتکوین که بیشترین میزان مشارکت مردم از سراسر دنیا در تاریخ را با خود به همراه دارد، شاید انقلابى در نظام پولى دنیا ایجاد نکند اما روشن است که ابزارى قدرتمند براى تغییر در سایر فرایندهاى اقتصادى، حقوقى و اجتماعى خواهد بود و این تازه آغاز راه براى استفاده از این تکنولوژى بى نظیر است.

من خود اولین بیتکوینم را براى روز مبادا ذخیره خواهم کرد.



دیدگاه هایی که در این مقاله ارائه شده اند، متعلق به نویسنده می باشند و لزوماً مربوط به Coiniran نمی باشد و نباید به آن نسبت داده شود.


Image via Theconversation

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *